روايت در فرضى است كه اولياى مقتول ،ديه اضافه را نپرداخته و بخواهند چند نفر را قصاص كنند؛ لذا روايت مجمل بوده و بر روايات مفصّل حمل مى شود. ۱
11. حمل مطلق بر مقيّد
شيخ طوسى (ره) اين نكته را مدنظر داشته كه با وجود مقيّد يا مقيّدات، امكان عمل به مطلق نيست، لذا در چنين مواردى مطلق را بر مقيد حمل كرده است. به تنها موردى كه دست يافتيم، توجه فرماييد:
* در باب «الزيادات فىّ تلقين المحتضرين»، اين كه چه كسى عهده دار غسل ميت شود، رواياتى را نقل مى كنند كه زوج مى تواند زوجه را از روى لباس غسل دهد و بالعكس، لذا رواياتى مثل روايت عبدالرحمن بن ابى عبداللّه را مطلق دانسته است به اين بيان:
۰.قال محمد بن الحسن: و على هذا التفصيل الذى بيّناه، ينبغى أن يحمل كلّ ما ورد من جواز غسل الرجل امرأته والمرأة زوجها بالإطلاق. ۲
۰.احمد بن محمد، عن الحسين بن سعيد، عن القاسم بن محمد الجوهرى، عن علىّ، عن أبى بصير، قال: قال ابو عبداللّه (ع): «يغسّل الزوج امرأته في السفر، والمرأة زوجها في السفر، إذا لم يكن معهم رجل. ۳
لذا مى فرمايد:
و هذا الحكم فى الرجل والمرأة إنّما يسوّغ إذا لم يوجد غيرهما، فأمّا مع الاختيار و وجود النساءأو الرجال، فلا يجوز ذلك على حالٍ. ۴
نكته قابل توجه اين كه، شيخ طوسى(ره) در مواردى به مطلق و مقيّد هر دو عمل نموده است، بى آن كه محذورى به دنبال داشته باشد. مثل روايت استحباب زيارت امام
1.همان.
2.همان، ج ۱، ص ۴۶۴، ذيل ح ۶۱۴۱ .
3.همان، ج ۱، ص ۵۶۴، ح ۰۲۴۱ .
4.همان.
