3. ساختار جمله فارسى
نثر كتاب نقض، برخى ويژگىهاى دستورى (نحوى) هم دارد كه اگر با كتابهاى همروزگارش مقايسه شود، پارهاى نكات تازه در مورد وفادارى نويسنده به زبان فارسى يا انحراف او از شيوه و هنجار فارسىنويسى، آشكار خواهد شد.
يك. فعل در وجه وصفى (ماضى نقلى ناقص)
- خواجه در موضعى به دليل آورده/به جاى آورده است. ۱
دو. «ى» استمرار آخر فعل
- پيوسته جهاد را ميان بسته بودى و يك ساعت نياسودى. ۲
سه. رعايت «ى» شرط
- اگر مبتدعى را به جايى نشان دادندى، طلب كردندى و بكشتندى. ۳
چهار. كاربرد خاص حروف اضافه
را به معنى به:
- آن كس كه نصرت و قوّت و مدد كند مصطفى را. ۴
را به معنى براى:
- و مانند اين ابيات و كلمات بسيار است بوطالب را. ۵
پنج. آوردن «ب» بر سر فعل
- روايت باشد كه دلشان بر وى سوخته باشد. ۶
شش. آوردن اولىتر به جاى اولى
- ايشان در شجاعت و قتال، اولىتر اند. ۷
