آیتالله العظمی جوادی آملی در درس فقه خود با اشاره به ولادت امام سجاد(ع) تأکید کرد: دعا و رساله الحقوق آن حضرت فراتر از طلب حاجت است و راهنمایی عملی برای زندگی فردی، اجتماعی و تربیت جامعه است؛ ایشان برنامه هفتگی دعاها و دعاهای مناسبتی امام سجاد(ع) را چارچوبی جامع برای مسئولیتپذیری انسان و ساماندهی زندگی مؤمنانه دانستند.
آیتالله العظمی جوادی آملی، مفسر قرآن کریم و استاد حوزه، در ابتدای جلسه درس فقه خود در تاریخ ۵ بهمنماه و با اشاره به ولادت با سعادت امام سجاد(ع)، به تبیین نقش بنیادین دعا و رساله الحقوق آن حضرت پرداخت.
این مرجع تقلید اظهار کرد: امام سجاد(ع) برای زندگی فردی و اجتماعی انسان برنامه ارائه کردهاند؛ از دیدگاه آن حضرت، دعا صرفاً طلب حاجت نیست، بلکه راهنمایی جامع است تا انسان نه در بیراهه قرار گیرد و نه راه دیگران را سد کند و در قبال خود، خانواده و جامعه احساس مسئولیت داشته باشد.
وی افزود: دعاهای هفتگی امام سجاد(ع) که برای هر روز هفته ذکر شده است، یک برنامه منظم و تربیتی است که زندگی مؤمنانه را سامان میدهد.
آیتالله العظمی جوادی آملی اظهار کرد: افزون بر برنامه هفتگی، بخش دیگری از دعاهای امام سجاد(ع) ناظر به شرایط و حوادث خاص زندگی است؛ به این معنا که برای هر شأن و هر حادثهای، دعایی مشخص شده که حکم دستورالعمل عملی را دارد.
ایشان تأکید کرد: این دو ساحت — یعنی برنامه هفتگی و دعاهای مناسبتی در حوادث مختلف — دو فصل علمی متمایز و در عین حال مکمل یکدیگرند.
با اشاره به «رساله الحقوق» امام سجاد(ع) بیان کرد: مهمترین فصل، مسئله حقوق است؛ اینکه چگونه سیاستمدار باشیم، چگونه جامعهشناس باشیم، انسان چگونه با نظام، جامعه، مردم و خانواده رابطه برقرار کند و رفتار نماید و هر کدام چه حقوقی دارند.
وی تصریح کرد: رساله الحقوق صرفاً یک متن اخلاقی نیست، بلکه رسالهای علمی و عملی برای تنظیم روابط سیاسی، اجتماعی و خانوادگی است.
آیتالله العظمی جوادی آملی یادآوری کرد: درست است که خداوند قاضیالحاجات، مفتّحالابواب و شافیالامراض است، اما هر دعا جایگاه و مورد خاص خود را دارد و امام سجاد(علیهالسلام) این نظم دقیق را به ما آموختهاند.
او این منظومه سهگانه امام سجاد(ع) — دعاهای هفتگی، دعاهای مناسبتی و رساله الحقوق — را بسیار سودمند برای جامعه متمدن امروز دانست و بیان کرد: این معارف باید توسط مسئولان برای سطوح مختلف جامعه ترجمه، تبیین و کاربردی شود؛ برای جوانان، نوجوانان، بزرگسالان و خانوادهها، هر کدام با زبانی متناسب، تا هدایت آن حضرت در عمل جاری شود.
با تأکید بر جایگاه توکل و طلب از خداوند، اظهار کرد: بسیاری از امور را از افراد مختلف میخواهیم و به نتیجه نمیرسیم، در حالی که اگر ابتدا از خدا بخواهیم، او راهنمایی میکند و مسیر را نشان میدهد؛ گاهی مشکل نه از راه غیب، بلکه با هدایت الهی و مشورت با فرد مناسبی که خداوند به ذهن افراد الهام میکند، حل میشود.
این مرجع تقلید در پایان، با دعا برای حفظ نظام اسلامی اظهار کرد: نه آمریکا و نه رژیم صهیونیستی توان آسیبزدن به این مسیر را ندارند و انشاءالله این نظام، صحیح و سالم به دست صاحب اصلی آن، حضرت ولیعصر(عج) خواهد رسید.
