دينى معاد، ناسازگار ارزيابى كرده‏اند. حمصى رازى در بحث اعاده - كه مهم‏ترين بحث معاد به شمار مى‏رود - ، بر آن رفته كه گردآورى اجزاى اصليه كه به اعتبار آنها فرد عيناً همان شخص مكلّف مى‏شود، با شكل و ساختار پيشين، لازم است. شاخصه ديدگاه وى ضرورت اعاده اجزاى اصلى انسان از يك سو و ساختار و شكل پيشين است كه هر دو مقوّم هويّت فرد به شمار مى‏روند.^۱وى بر پايه ديدگاه خود در تعريف انسان و اجزاى مقوّم هويّت وى، شبهات پيرامون معاد جسمانى را بررسى كرده و با نسبت دادن شبهه معروف «آكل و مأكول» به بيشتر فلاسفه به نقد آن پرداخته است.^۲
همچنين ابن نوبخت در بحث اعاده و احكام آن، با تصريح به گردآورى اجزاى