عنوان کتاب : فرهنگ نامه مهمانی
پديدآورنده : محمد محمدی ری شهری
مترجم : حمیدرضا شیخی
محل نشر : قم
ناشر : دارالحدیث
نوبت چاپ : دوم
تاریخ انتشار : 1390
تعداد صفحه : 172
قطع : رقعی
زبان : عربی ـ فارسی
جستجو در Lib.ir

فرهنگ نامه مهمانی

این کتاب، مدخلی از دانش نامه قرآن و حدیث است که به صورت مستقل منتشر شده است.

این فرهنگ نامه، برای نخستین بار، رهنمودهای قرآن و احادیث اسلامی را درباره ارزش فرهنگ مهمان نوازی و آدابی که رعایت آن بر مهمان و میزبان ضروری است، به صورتی نسبتاً جامع و با نظمی نوین، ارائه می کند.

کتاب، در پنج فصل سامان یافته است: تشویق به مهمان نوازی، آنچه شایسته میزبان است، آنچه شایسته میزبان نیست، آنچه شایسته مهمان است و آنچه شایسته مهمان نیست.

فرهنگ نامه مهمانی، از مجموعه فرهنگ نامه هایی است که با هدف تصحیح و تقویت فرهنگ ارزش های رفتاری، در دست تدوین اند.

ترجمه ها:

الضیافة فی الکتاب و السنّة، محمّد محمّدی ری شهری، قم: دار الحدیث، چاپ دوم، ۱۳۹۳ ش، وزیری، ۱۰۸ ص، عربی؛

فرهنگ نامه مهمانی، محمّد محمّدی ری شهری، قم: دارالحدیث، چاپ سوم، ۱۳۹۴ ش، رقعی، ۱۳۲ ص، فارسی.

فرهنگ نامه مهمانی به زبان اندونزیایی چاپ شده است.

پيش گفتار

فرهنگ نامه ، كتابى است كه در آن ، دانش ، فرهنگ[۱]و حكمت باشد و فرهنگ نامه مهمانى ، قطره اى از درياى بيكران علوم و معارف ناب اسلامى و مَدخَلى[۲]ديگر از دانش نامه قرآن و حديث است كه به صورت مستقل ، منتشر مى شود . در اين دانش نامه ، واژه ها و اصطلاحاتى كه در قرآن و احاديث ، كاربرد فرهنگى گسترده اى دارند ، به ترتيب الفبايى ، با نظمى نوين و با ذكر نمونه كاربردها (شواهد) ، معناشناسى و تحليل و تبيين مى گردند . در لابه لاى اين دانش نامه ، برخى مَدخل ها ، از كاربرد فرهنگى ويژه و بَسامد استفاده بالايى برخوردارند . بدين معنا كه عموم مسلمانان و يا گروه هاى خاصّى از آنان ، به صورت شبانه روزى و گسترده ، با آنها ، سر و كار دارند . از اين رو ، به منظور تصحيح و تقويت فرهنگ عمومىِ جوامع اسلامى ، ضرورى است معارف مربوط به اين گونه واژه ها و اصطلاحات ، به صورت «كتابِ همراه» و «كتاب راه نما» ، در اختيار همگان قرار گيرد .

با اين نگاه ، مَدخَل هايى از اين دست ـ كه گفتيم ـ ، به صورت كتاب هايى مستقل و در اندازه هايى كه حمل و مطالعه آن آسان باشد ، در اختيار علاقه مندان قرار مى گيرند .

گفتنى است كه در اين سلسله آثار ، براى آنچه مربوط به رفتار يا احوال خاص است (مانند : ادب ، اذان ، شادى و آرزو) ، نام «فرهنگ نامه» و براى آنچه مربوط به گروه هاى اجتماعى (مانند : كارگران ، بسيجيان ، جوانان و كودكان) مى شود و يا آموزه هاى حكيمانه پيشوايان بزرگ اسلام يا حكماى بزرگ الهى (چون لقمان حكيم) را ارائه مى نمايد ، نام «حكمت نامه» را برگزيديم .

فرهنگ نامه مهمانى ، هفتمين كتاب[۳]از مجموعه فرهنگ نامه هايى است كه با هدف تصحيح و تقويت فرهنگِ ارزش هاى رفتارى ، در دست تدوين اند .

اين فرهنگ نامه ، براى نخستين بار ، رهنمودهاى قرآن و احاديث اسلامى را درباره ارزش فرهنگ مهمان نوازى و آدابى كه رعايت آن بر مهمان و ميزبان ضرورى است ، به صورتى نسبتا جامع و با نظمى نوين ارايه مى نمايد .

شايان ذكر است كه متون اين مجموعه ، با همكارى محقّقانِ «پژوهشكده علوم و معارف حديث» گردآورى و توسط اين جانب ، تنظيم گرديده است . از آن بزرگواران و ديگر همكارانى كه در ساماندهىِ نهايى اين اثر سهيم هستند ، بويژه فاضل ارجمند ، جناب آقاى مرتضى خوش نصيب ، صميمانه سپاس گزارم و از خداوند منّان براى آنان پاداشى در خور فضل و كرامتش ، مسئلت دارم .

ربّنا! تقبّل منّا إنّك أنت السّميع العليم .

محمّدى رى شهرى

شانزدهم اردى بهشت ماه ۱۳۸۹

بيست و يكم جمادى الاُولى ۱۴۳۱


[۱]فرهنگ : علم؛ دانش؛ ادب؛ تربيت؛ پديده كلّى پيچيده اى از آداب ، رسوم ، انديشه ، هنر و شيوه زندگى كه در طىّ تجربه تاريخى اقوام ، شكل مى گيرد و قابل انتقال به نسل هاى بعدى است (ر . ك : لغت نامه دهخدا ، فرهنگ معين و فرهنگ بزرگ سخن) .

[۲]در دانش نامه ها ، به هر واژه اصلى كه توضيحى (مقاله اى) در ذيل خود دارد ، «سَرواژه» يا «مَدخَل» مى گويند . به مجموع سرواژه و توضيح ، بر روى هم ، نيز «مدخل» گفته مى شود (ر. ك : فرهنگ بزرگ سخن) .

[۳]تاكنون ، فرهنگ نامه هاى : ادب ، اذان ، آرزو ، مسجد ، بصيرت ، و امنيت ملّى ، منتشر شده و در اختيار علاقه مندان قرار گرفته اند.