|
27
/ 1
از ميان رفتن بديها
قرآن :
«و در دو طرف روز (اوّل و آخر آن) و
نخستين ساعات شب نماز بر پا دار، زيرا
خوبيها ، بديها را از ميان مى برد. اين
پندى براى پندگيرندگان است.»
1 ـ ابو عثمان: با سلمان زير درختى
بوديم كه شاخه خشكى را از آن گرفته وتكان
داد، تا اينكه برگهايش ريخت و گفت: آيا
نمى پرسى چرا اينگونه مى كنم؟ گفتم:
چراكردى؟ گفت: پيامبر خدا صلّى الله
عليه و آله برايم اينگونه كرد و سپس
فرمود: همانا مسلمان هر گاه وضويى نيكو
گرفت و نمازهاى پنجگانه را خواند،
گناهانش مى ريزد همانگونه كه اين برگها
ريخت. سپس گفت: «و در دو طرف روز (اوّل و
آخر آن) و نخستين ساعات شب نماز بر پا
دار، زيرا خوبيها ، بديها را از ميان مى
برد. اين پندى براى پندگيرندگان است».
2 ـ ابن مسعود: مردى از زنى بوسه اى
ربوده بود . پس نزد پيامبر آمد و به او
خبر داد. سپس خداوند اين آيه را فرو
فرستاد: «و در دو طرف روز (اوّل و آخر آن)
و نخستين ساعات شب نماز بر پا دار ؛ زيرا
خوبيها ، بديها را از ميان مى برد». پس آن
مرد گفت: اى پيامبر خدا، آيا اين مخصوص
من است؟ فرمود: براى همه امّتم، تمام
آنان.
3 ـ پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله :
نمازها، پوشاننده آنچه در ميان آن هاست،
مى باشند ؛ چون خداوند جلّ جلاله گفته
است: «همانا خوبيها، بديها را از ميان مى
برند»[1].
4 ـ ابو ايّوب انصارى: پيامبر همواره
مى گفت: هر نماز، خطاهاى پيش از خود را مى
زدايد.
5 ـ ابوذر: عرض كردم: اى پيامبر خدا،
توبه مردى كه دروغ عمدى بگويد چيست؟
فرمود: استغفار و نمازهاى پنجگانه، كه
آن را مى شويد.
6 ـ پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله : هر
كس وضو بگيرد آنگونه كه فرمان داده شده و
نماز بخواند آنگونه كه فرمان يافته، هر
چه پيشتر كرده، آمرزيده مى شود.
7 ـ نمازهاى پنجگانه ونمازجمعه تا
جمعه، پوشاننده آنچه درميان آن هاست، مى
باشند تا آنگاه كه گناهان بزرگ را در بر
نگيرد.
8 ـ همانا مسلمان نماز مى گزارد در
حالى كه خطاهايش بر سرش نهاده شده است .
پس هرگاه سجده مى كند فرو مى ريزد و از
نماز فارغ مى شود ، در حالى كه خطاهايش
ريخته است.
9 ـ هيچگاه دو فرشته نگهبان، نماز
انسان را با نماز ديگرش به سوى خدا نمى
برند ، جز اينكه خداى تبارك و تعالى (به
آن دو فرشته) مى گويد: شما را گواه مى
گيرم كه ميان آن دو نماز را بر بنده ام
آمرزيدم.
10 ـ همانا گناهان بنده مسلمان در حال
نمازِ خالصانه فرو مى ريزد ، همانگونه
كه اين برگ از اين درخت فرو مى ريزد.
11 ـ هر گاه يكى از شما وضويى نيكو
بگيرد و فقط براى نماز به مسجد بيايد،
هيچ گامى بر نمى دارد ، جز اينكه خداوند
در برابر آن ، او را يك درجه بالا مى برد
و خطايى را از او مى زدايد.
12 ـ وقت هيچ نمازى در نمى رسد ، جز
اينكه فرشته اى در پيشگاه خداوند فرياد
بر مى آورد: اى مردم، برخيزيد و به سوى
آتشهايى كه بر پشت خود افروخته، برويد و
با نمازهايتان آن ها را خاموش سازيد.
13 ـ در وقت هر نماز، مناديى بر مى
خيزد و مى گويد: اى پسران آدم، برخيزيد و
آنچه را بر خود افروخته ايد، خاموش كنيد
. پس بر مى خيزند و طهارت مى سازند و
خطاهاى پيش رويشان فرو مى ريزد و نماز مى
خوانند و آنچه در ميان آن دو بوده
آمرزيده مى شود . سپس در اين ميان آتش مى
افروزند (گناه مى كنند) پس هنگام نمازِ
نخستين، فرياد بر مى آورد: اى فرزندان
آدم، برخيزيد و آنچه بر خود افروخته
ايد، خاموش كنيد . پس بر مى خيزند، طهارت
مى سازند و نماز مى خوانند و آنچه در
ميان آن دو بوده ، آمرزيده مى شود و
هنگام نماز عصر، همينگونه است و نيز
هنگام نماز مغرب و نماز عشاء. پس در حالى
كه آمرزيده شده اند، به خواب مى روند.
14 ـ مى سوزيد، پس هنگامى كه نماز صبح
مى خوانيد بر آن آب مى ريزيد . سپس مى
سوزيد و مى سوزيد ، پس هنگامى كه نماز
ظهر مى خوانيد بر آن آب مى ريزيد. سپس مى
سوزيد و مى سوزيد ، پس هنگامى كه نماز
عصر مى خوانيد بر آن آب مى ريزيد. سپس مى
سوزيد و مى سوزيد، پس هنگامى كه نماز
مغرب مى خوانيد بر آن آب مى ريزيد . سپس
مى سوزيد و مى سوزيد، پس هنگامى كه نماز
عشاء مى خوانيد بر آن آب مى ريزيد. سپس مى
خوابيد و بر شما چيزى نوشته نمى شود تا
اينكه بيدار شويد.
15 ـ در بيان پاداش نماز ـ : هنگامى كه
به نماز مى ايستى و رو به قبله مى كنى و (سوره)
حمد را و هر سوره اى كه مى توانى مى
خوانى، سپس خم مى شوى وركوع وسجود را
تمام به جا مى آورى و تشهد و سلام مى گويى
، همه گناهانت از نمازى كه آوردى تا نماز
پس از آن ، آمرزيده مى شود . اين است آنچه
در نمازت به دست مى آورى.
16 ـ قطب راوندى: پيامبر خدا صلّى
الله عليه و آله مردى را ديد كه مى گويد:
خدايا ، مرا بيامرز و نمى بينم كه
بيامرزى. پس حضرت به او فرمود: چرا
بدگمانى؟ گفت: چون من در دوران جاهليت و
اسلام گناه كرده ام. حضرت فرمود: اما
گناهانى كه در جاهليت كرده اى، ايمان آن
ها را زدود و آنچه در اسلام انجام داده
اى، نماز تا نماز ، كفاره ميان آن دوست.
17 ـ امام علىّ عليه السّلام : هر كس
نماز را با آگاهى از حقيقتش به جا بياورد
آمرزيده مى شود.
18 ـ گناهى كه مهلت يابم پس از آن دو
ركعت نماز بخوانم، مرا انديشناك نمى كند.
27 / 2
پاكى جان
19 ـ پيامبر خدا صلّى الله
عليه و آله : مثال نماز در ميان شما ،
مثال جوى آبى است كه بر خانه يكى از شما
روز و شب روان باشد و او پنج بار خود را
در آن بشويد. پس (همانگونه كه) هيچ چركى
با پنج بار شستن باقى نمى ماند ، گناهان
نيز با پنج بار نماز خواندن ، باقى نمى
مانند.
20 ـ امام باقر عليه السّلام : پيامبر
خدا صلّى الله عليه و آله فرمود: اگر بر
در خانه يكى از شما، جويى باشد و هر روز
پنج بار خود را در آن بشويد، در تن وى
چركى باقى مى ماند؟ گفتيم[2]: نه . فرمود:
پس همانا مثال نماز، مثال همان جوى روان
است كه هرگاه نماز مى گزارد ، آنچه گناه
ميان آن دو (نماز) است پاك مى كند.
21 ـ پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله :
نمازهاى پنجگانه كفّاره ميان آنان است .
اگر مردى ميان منزل و محل كارش، پنج جوى
آب براى شست و شوى خويش داشته باشد و هر
گاه به محل كارش برود و در آن كار كند و
عرق بريزد به اين جويها مى رود و خود را
پاكيزه مى سازد ، آيا از چرك و كثيفى وى
چيزى مى ماند ؟ نمازهاى پنجگاه نيز چنين
است ، هر گاه خطايى از او سرزند يا آنچه
خدا خواهد بشود ، نماز بگزارد و دعا كند
و آمرزش بطلبد ، هر چه در اوست آمرزيده
گردد .
22 ـ امام علىّ عليه السّلام : نماز ،
صابون خطاهاست.
23 ـ در گفتارى كه در آن يارانش را به
نماز سفارش مى كرد ـ فرمود: و همانا نماز
، گناهان را چون برگ فرو مى ريزد و آن ها
را مى گشايد، آن گونه كه بند از كسى
بگشايند و پيامبر خدا صلّى الله عليه و
آله ، آن را به چشمه آب گرم كه بر در خانه
مرد روان باشد، تشبيه كرد كه شبانه روز،
پنج بار خود را در آن بشويد ، ديگر چركى
بر تن وى نخواهد ماند.
24 ـ ابوحمزه ثمالى: از يكى از دو (امام
باقر يا امام صادق) شنيدم كه مى فرمايد:
حضرت علىّ7 به مردم رو كرد و گفت: اميدوار
كننده ترين آيه در كتاب خدا كدام است؟
برخى گفتند: «بى گمان خداوند شرك ورزيدن
به خود را نمى بخشد وپائين تر از آن را
براى هر كه بخواهد مى بخشد».
فرمود: نيكوست ولى آن نيست. برخى گفتند: «اى
بندگان من ـ كه بر خويشتن زياده روى روا
داشته ايد ـ از رحمت خدا نوميد مشويد».
فرمود: نيكوست ولى آن نيست. برخى گفتند: «آنان
كه چون كار زشتى كنند ، يا بر خود ستم روا
دارند، خدا را به ياد مى آورند و براى
گناهانشان آمرزش مى خواهند».
فرمود: نيكوست ولى آن نيست. پس مردم، از
سخن باز ايستادند و حضرت فرمود: اى مردم
مسلمان، شما را چه مى شود؟ گفتند: نه،به
خدا سوگند، چيزى نمى دانيم.
فرمود: شنيدم پيامبر خدا صلّى الله عليه
و آله مى گويد: اميدوار كننده ترين آيه
در كتاب خدا اين است: «در دو طرف روز و
نخستين ساعات شب نماز برپا دار» و همه
آيه را قرائت كرد و گفت: اى علىّ، سوگند
به كسى كه مرا به حقّ، نويد بخش و بيم
دهنده برانگيخت؛ همانا يكى از شما به
وضو بر مى خيزد، پس گناهانش از اندامش
فرو مى ريزد و هنگامى كه با برون و درون
به خدا رو كند، از نمازش باز نمى گردد ،
جز آنكه از گناهانش چيزى بر او نمانده
است ؛ آنگونه كه مادرش او را زاده بود .
پس اگر به گناهى ميان دو نماز گرفتار آمد
برايش چنين است تا اينكه هر پنج نماز را
شمرد و سپس گفت: اى علىّ، جايگاه نمازهاى
پنجگانه براى امتم چون جويى است كه بر در
خانه يكى از شما روان باشد، پس چه گمان
مى بريد اگر در تن وى چركى باشد و خود را
در آن جوى پنج بار در روز بشويد، آيا در
تنش چركى مى ماند؟ به خدا سوگند،
نمازهاى پنجگانه براى امتم نيز
همينگونه است.
27 / 3
راندن شيطان
25 ـ پيامبر خدا صلّى الله
عليه و آله : نماز ، چهره شيطان را
سياه مى كند.
26 ـ امام علىّ عليه السّلام : نماز،
پناهگاهى در برابر حمله هاى شيطان است.
27 ـ نماز ، پناهگاه رحمان و وسيله
راندن شيطان است.
28 ـ امام صادق عليه السّلام : فرشته
مرگ، شيطان را از مواظبت كننده بر نماز،
دور مى كند و در آن حال سخت (جان كندن)
گواهى بر يكتايى خداوند و رسالت محمّد
صلّى الله عليه و آله را به او تلقين مى
كند.
27 / 4
بازداشتن از كار زشت و ناپسند
قرآن :
«آنچه از كتاب به تو وحى شده است، بخوان
و نماز برپادار كه همانا نماز از كار زشت
و ناپسند باز مى دارد و بى گمان ياد خدا
بزرگتر است و خداوند مى داند چه مى كنيد.»
29 ـ پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله :
هر كس نمازش او را از كار زشت و ناپسند
باز ندارد، جز دورى از خدا نيفزايد.
30 ـ كسى كه از نماز فرمان نبرد،
نمازى ندارد و فرمان بردن از نماز،
خوددارى از كار زشت و ناپسند است.
31 ـ عمران بن حصين: درباره گفته خدا:
«همانا نماز از كار زشت و ناپسند باز مى
دارد» از پيامبر صلّى الله عليه و آله
پرسيده شد. فرمود: هر كس، نمازش او را از
كار زشت و ناپسند باز ندارد، نمازى
ندارد.
32 ـ انس: جوانى از انصار همراه
پيامبر نماز مى گزارد و كارهاى زشت هم مى
كرد . اين مطلب را به پيامبر خدا صلّى
الله عليه و آله گفتند. فرمود: روزى،
نمازش او را باز مى دارد[3].
33 ـ ابو هريره: مردى نزد پيامبر آمد
وگفت: همانا فلانى در شب نماز مى خواند
وصبح، دزدى مى كند. فرمود: آنچه مى گويد (نمازش)
بزودى او را باز مى دارد.
34 ـ امام صادق عليه السّلام : هر كس
دوست دارد بداند آيا نمازش پذيرفته شده
است يا نه، پس بنگرد آيا نمازش، او را از
كار زشت و ناپسند بازداشته است، يا نه.
پس به هر اندازه كه او را بازداشته، از
او پذيرفته شده است.
35 ـ نماز ، بازدارنده اى الهى است؛
زيرا نمازگزار را تا آنگاه كه در نماز
است از گناهان باز مى دارد. خداى جلّ
جلاله مى فرمايد: «همانا نماز از كار زشت
و ناپسند باز مى دارد».
36 ـ بدان كه نماز بازدارنده اى براى
خدا در زمين است، پس هر كس دوست دارد
بداند چه اندازه از نمازش سود برده ، پس
بنگرد، اگر نمازش او را از كارهاى زشت و
ناپسند باز داشته، به همان اندازه كه او
را بازداشته، از نمازش بهره برده.
27 / 5
پايدارى
«اى كسانى كه ايمان آورده ايد، از
شكيبايى ونماز يارى جوييد؛ كه خدا با
شكيبايان است.»
37 ـ حذيفه: هرگاه به پيامبر صلّى
الله عليه و آله غم و اندوهى مى رسيد،
نماز مى خواند[4].
38 ـ يوسف بن عبدالله بن سلام: پيامبر
صلّى الله عليه و آله هرگاه به خانواده
اش سختى مى رسيد، آنان را به نماز فرمان
مى داد و سپس اين آيه را قرائت مى كرد: «و
خانواده ات را به نماز فرمان ده و خود بر
آن شكيبا باش».
39 ـ امام صادق عليه السّلام : علىّ
عليه السّلام هرگاه از چيزى انديشناك مى
گرديد، به نماز پناه مى برد و سپس اين
آيه را تلاوت مى كرد: «و از شكيبايى و
نماز يارى جوييد».
40 ـ چه چيز مانع مى شود هرگاه بر يكى
از شما اندوهى از اندوههاى دنيا رسيد ،
وضو بگيرد ، سپس به مسجد برود و دو ركعت
نماز بخواند و خدا را در آن بخواند؟ آيا
نشنيده اى كه خداوند مى گويد: «و از
شكيبايى و نماز يارى جوييد» ؟
27 / 6
فرو آمدن رحمت
41 ـ ابوحمزه از امام باقر
عليه السّلام : پيامبر خدا صلّى الله
عليه و آله فرمود: هنگامى كه بنده مؤمن
در نمازش مى ايستد، خداوند به او مى نگرد
ـ يا فرمود: خدا به او روى مى آورد ـ تا
آنگاه كه باز گردد و سايه رحمت را از
بالاى سرش تا كرانه آسمان بر او مى گسترد
و فرشتگان، اطرافش را تا كرانه آسمان مى
گيرند و فرشته اى بر بالاى سرش گمارده مى
شود كه به او مى گويد: اى نمازگزار ، اگر
مى دانستى چه كسى به تو مى نگرد و با چه
كسى مناجات مى كنى، روى نمى گرداندى و
هرگز از اينجا نمى رفتى .
42 ـ پيامبر خدا صلّى الله عليه و آله :
اى ابوذر، هيچ مؤمنى به نماز نمى ايستد ،
جز اينكه از او تا عرش نيكى نثارش مى شود
و فرشته اى بر او گمارده مى گردد كه ندا
در مى دهد: اى پسر آدم، اگر مى دانستى چه
در نمازت به دست مى آورى و با كه مناجات
مى كنى، نه ملول مى گشتى و نه روى مى
گرداندى.
43 ـ هنگامى كه بنده در نماز مى
ايستد، نيكى و احسان بر سرش پاشيده مى
شود ، تا آنگاه كه ركوع كند. پس هنگامى كه
ركوع كرد، رحمت الهى او را بالا مى برد
تا سجده كند و سجده كننده بر درگاه
خداوند متعال سجده مى كند، پس درخواست
كند و اشتياق ورزد.
44 ـ [ براى نمازگزار ] سه ويژگى است:
رحمت الهى او را از كف پايش تا كرانه
آسمان در بر مى گيرد و فرشتگان از روى
سرش تا كرانه هاى آسمان گرداگرد او را مى
گيرند و فرياد كننده اى ندا در مى دهد:
اگر مناجات كننده مى دانست با كه مناجات
مى كند، باز نمى گشت.
45 ـ فرشتگان پيوسته بر بنده درود مى
فرستند ، تا آنگاه كه در نمازگاهش نماز
مى خواند و برنخاسته يا حدثى از او
سرنزده است ، فرشتگان مى گويند: خدايا او
را بيامرز و بر او رحمت آور.
46 ـ امام علىّ عليه السّلام : نماز ،
رحمت را فرو مى آورد.
47 ـ هنگامى كه انسان به نماز مى
ايستد، ابليس پيش مى آيد و حسودانه به او
مى نگرد، چون مى بيند رحمت الهى او را در
بر گرفته است .
48 ـ اگر نمازگزار مى دانست چگونه
شكوه الهى او را در برگرفته است،
سربرداشتن از سجده را خوش نمى داشت.
49 ـ امام صادق عليه السّلام : همانا
مهمان خداوند جلّ جلاله ... مردى است كه
در نماز است، او در پناه رحمت خداست تا
آنگاه كه نمازش را به پايان برد.
27 / 7
پذيرش دعا
50 ـ پيامبر خدا صلّى الله
عليه و آله : هر كس نمازى واجب بگذارد
، نزد خداوند يك دعاى پذيرفته دارد.
51 ـ چهار هنگام درهاى آسمان گشوده مى
شود و دعاء پذيرفته مى گردد: ... هنگام
برپا كردن نماز.
52 ـ هر كس نمازى بخواند كه در آن چيزى
از چاره انديشى هاى دنيا را در دل
نگذراند، هيچ چيز از خدا نمى خواهد ، جز
اينكه به او مى دهد.
27 / 8
رسيدن به هر خوبى
53 ـ پيامبر خدا صلّى الله
عليه و آله : نماز ، كليد هر خوبى است.
54 ـ همواره امتم در خير و خوبى هستند
، تا آنگاه كه با يكديگر دوست باشند و
نماز را بر پا دارند ... پس اگر چنين نكنند
به قحطى و خشكسالى گرفتار مى شوند.
27 / 9
تقرّب به خداوند متعال
55 ـ پيامبر خدا صلّى الله
عليه و آله : همانا نماز ، وسيله
تقرّب شخص با ايمان است.
56 ـ نماز ، وسيله تقرّب هر شخص با
تقوا است.
57 ـ امام علىّ عليه السّلام : همانا
زكات به همراه نماز ، وسيله تقرب
مسلمانان قرار داده شده است.
58 ـ نماز ، برترين تقرّب است.
59 ـ امام صادق عليه السّلام ـ پس از
آنكه ابوحنيفه به ايشان گفت: اى
ابوعبدالله، چقدر بر نماز شكيبايى مى
ورزى ـ فرمود: اى نعمان، آيا نمى دانستى
كه نماز ، وسيله تقرّب هر شخص باتقوا
است؟
27 / 10
ورود به بهشت
60 ـ پيامبر خدا صلّى
الله عليه و آله : كليد بهشت، نماز
است.
61 ـ خداى جلّ جلاله فرمود: براى بنده
ام تعهد كرده ام،اگر نماز را در وقتش
برپا دارد،كيفرش ندهم و او را بى محاسبه
وارد بهشت گردانم .
62 ـ امام صادق عليه السّلام : خداوند
از هر كس يك نماز را بپذيرد، عذابش نمى
كند، از هر كس يك كار نيك بپذيرد، كيفرش
نمى دهد.
63 ـ روز قيامت ، پيرمرد را مى آورند و
نامه عملش را آشكارا و پيش روى مردم به
او مى دهند در حالى كه جز بدى در آن ديده
نمى شود، پس بر او گران مى آيد و مى گويد:
اى پروردگار من، آيا فرمان مى دهى مرا به
دوزخ برند؟ پس خداى بزرگ ـ جلّ جلاله ـ
مى گويد: اى پير، من شرم مى كنم تو را
كيفر دهم و حال آنكه تو در دنيا براى من
نماز مى گزاردى. بنده ام را به بهشت
ببريد.
64 ـ محمّد بن عمران از امام صادق
عليه السّلام : بنده اى را روز قيامت مى
آورند كه كار نيكى ندارد . پس به او گفته
مى شود: ياد كن يا به ياد آر، آيا كار
نيكى دارى؟ پس به ياد مى آورد و مى گويد:
اى پروردگار من، كار نيكى نكرده ام جز
اينكه فلان بنده با ايمانت بر من گذشت،
از او آب خواستم و او به من داد . پس با آن
وضو گرفتم و براى تو نماز گزاردم. (امام
صادق) فرمود: پس پروردگار تبارك و تعالى
مى فرمايد: همانا تو را آمرزيدم، بنده ام
را وارد بهشت كنيد.
(1)
در دعائم الاسلام چنين آمده است: «پوشاننده
آنچه در ميان آن هاست ، تا آنگاه كه از
گناهان بزرگ دورى گزيند...».
(2) گويى درست چنين باشد: «گفتند: نه».
(3) در بحار افزوده است: «طولى نكشيد كه
توبه كرد».
(4) در مجمع البيان آمده است: «هرگاه
اندوهگين مى شد، از نماز وروزه يارى مى
جست».
|
